VLAAMS-BRABANT: – Vandaag vindt de jaarlijkse ontmoeting van de provinciegouverneur met de burgemeesters, korpschefs van de politiezones, procureurs en andere veiligheidsmensen plaats. Naar aanleiding van de 20ste verjaardag van de provincie Vlaams-Brabant wordt de samenwerking rond veiligheid in de verf gezet.
‘Toen de provincie Vlaams-Brabant in 1995 werd opgericht was veiligheid nog geen thema dat hoog op de agenda stond’, zegt provinciegouverneur Lodewijk De Witte. ‘Daarom hebben we toen, in samenwerking met vertegenwoordigers van Justitie, de toenmalige gemeentepolitie en de rijkswacht, direct werk gemaakt van een gecoördineerde en beleidsmatige aanpak van de verkeersveiligheid. Twintig jaar later kunnen we mooie resultaten voorleggen. De provincie was op een aantal domeinen, met bijvoorbeeld het centrale meldpunt, onbemande camera’s voor snelheid en automatische nummerplaatherkenning, burenbemiddeling en GAS-boetes, ofwel pionier ofwel uniek in Vlaanderen. Ook bijzonder fier zijn we op het feit dat op 20 jaar tijd het aantal verkeersdoden gehalveerd werd’.
‘Verkeer, een moordende minnaar’. 20 jaar verkeersveiligheid
Sinds het eerste provinciale veiligheidsoverleg van 29 september 1995 heeft er zich op het vlak van verkeersveiligheid een hele (r)evolutie voorgedaan. Dankzij een intense samenwerking met onder meer het parket, federale overheid – Justitie, Binnenlandse Zaken, Mobiliteit, politiediensten, gemeenten, Vlaamse overheid, belangenorganisaties, Belgisch Instituut voor de Verkeersveiligheid, Vlaamse Stichting Verkeerskunde, bedrijven, burgerplatformen, Verkeersplatformen, universiteiten en beroepsverenigingen kon de verkeersveiligheid in Vlaams-Brabant gevoelig verbeterd worden.
‘We ondernamen acties op verschillende niveaus, gaande van opleiding over handhaving naar infrastructurele ingrepen’, zegt gouverneur Lodewijk De Witte. ‘De voornaamste doelstelling was het verminderen van het aantal verkeersdoden door in te zetten op de bestrijding van rijden onder invloed van alcohol of drugs, het aanpakken van overdreven of onaangepaste snelheid en de bevordering van de gordeldracht’.
Acties tegen rijden onder invloed verminderen aantal verkeersslachtoffers
Om het probleem van rijden onder invloed aan te pakken voert de provincie Vlaams-Brabant, samen met de lokale en federale politie en het parket, sinds 1998 het ‘Provinciaal actieplan tegen rijden onder invloed’ uit.
‘In 2000 startte met het project ‘Veilig door Tienen’ het eerste snelheidshandhavingsproject met onbemande camera’s. Dit was toen een primeur voor Vlaanderen’, zegt gouverneur Lodewijk De Witte trots.
Vanaf 2013 deden de ANPR-camera’s (automatische nummerplaatherkenning) hun intrede in Vlaams-Brabant. Een jaar later werd, in samenwerking met de Vlaamse overheid, een plan voor het gebruik van deze camera’s voor alle Vlaams-Brabantse politiezones uitgewerkt. Vandaag zijn in de drie politiezones Druivenstreek, Sint-Pieters-Leeuw en Pajottenland ANPR-camera’s in werking of in voorbereiding.
‘Voor de goede verwerking van de gegevens lieten we in het CIC (Coördinatie- en InformatieCentrum) Vlaams-Brabant in Leuven een provinciale server plaatsen voor alle Vlaams-Brabantse politiezones. We zijn de enige provincie die dat heeft’, zegt gouverneur Lodewijk De Witte.
‘Uit het overzicht van de verkeersongevalscijfers voor de provincie Vlaams-Brabant voor de periode 1995-2013 blijkt dat we in ongeveer twintig jaar een halvering van het aantal verkeersdoden hebben bereikt. Opvallend is de sterke daling van het aantal verkeersdoden vanaf 2003, van 108 in 2002 naar 80 in 2003, en de stagnatie die zich inzet vanaf 2012 en de stijging in 2013’, zegt gouverneur Lodewijk De Witte. ‘We moeten wel nog een tandje bijsteken om het aantal ongevallen met letsels te verminderen want die aantallen stijgen opnieuw’.
Controles doen gordeldracht stijgen
Vanaf 2006 ging heel wat aandacht naar de bevordering van de gordeldracht in Vlaams-Brabant en werd, samen met de Vlaamse Overheid en het Belgisch Instituut voor de Verkeersveiligheid, de campagne ‘Bij mij ben je veilig‘ uitgewerkt.
Om de twee jaar vonden er in Vlaams-Brabant gordeltellingen plaats.
‘We zien dat, dankzij onze volgehouden inspanningen, de gordeldracht in Vlaams-Brabant gestegen is van 73,7% in 2006 tot 85,8% bij de laatste telling van 2012. Een mooi resultaat’, zegt gouverneur Lodewijk De Witte. ‘Maar we spannen ons verder in om het aantal verder te laten stijgen’.
Preventie werkt, maar inbraken blijven grote zorg
De provincie Vlaams-Brabant zette ook in op veilig wonen via inbraakpreventie.
‘Een woninginbraak raakt de mensen zeer hard. Er is niet alleen het verlies van de gestolen goederen maar vooral emotionele schade want er zijn ongewenste ‘vreemden’ in huis geweest. Vandaar dat de we bijzondere aandacht schenken aan preventie van inbraken, aan de opsporing en vervolging van daders en aan de nazorg van slachtoffers’, zegt gouverneur Lodewijk De Witte.
Onderzoek toont aan dat woningen die degelijk beveiligd zijn minder risico’s lopen op een geslaagde inbraak. Diefstalpreventie werkt effectief want hoe meer beveiligde woningen weerstand bieden tegen de inbreker hoe lager de kans op een geslaagde inbraak.
Politie en preventiediensten, professionelen en professioneel opgeleide vrijwilligers geven gratis advies en werkten acties uit.
Ondanks het feit dat het aantal woninginbraken blijft stijgen, bewijzen de statistieken dat door de preventieve maatregelen het aantal pogingen ten opzichte van effectieve inbraken toeneemt sinds 2007.
arenlange ervaring in Nederland met ‘Veilig Wonen Nederland’, waarbij een woning aan een aantal eisen op het gebied van veiligheid dient te voldoen, wijst uit dat de kans op een inbraak tot 90% daalt als naast de woning ook de beveiliging op buurtniveau is aangepakt.
‘In Vlaams-Brabant zijn we nog niet zover dat we een keurmerk ‘inbraakveilige straat’ kunnen uitreiken en aanbrengen bij het begin en einde van een straat. Maar dat is onze droom’, mijmert de provinciegouverneur.
Eerste provincie die gemeenten steunt voor GAS-boetes
In 1999 werden de gemeentelijke administratieve sancties, de GAS-boetes, ingevoerd.
De provincie Vlaams-Brabant heeft vanaf de start de gemeenten mee ondersteund in het actualiseren van de bestaande reglementen voor de aanpak van overlast.
Begin 2003 stelde de provincie Vlaams-Brabant, als eerste provincie, ambtenaren ter beschikking van de gemeenten. 58 van de 65 gemeenten maken van deze mogelijkheid gebruik. De provinciale ambtenaren behandelen de dossiers en beslissen of er al dan niet een geldboete wordt opgelegd. Door dit grote succes wordt er veel expertise opgedaan en verkrijgt men een uniforme aanpak over een grotere regio. Later volgde de provincie Oost-Vlaanderen dit voorbeeld.
‘Ondanks de vele kritiek vinden we nog steeds dat de GAS-boetes een goed instrument zijn om overlast aan te pakken, op voorwaarde dat het oordeelkundig en met gezond verstand wordt toegepast’, zegt provinciegouverneur Lodewijk De Witte. ‘Uit de praktijk in onze provincie blijkt dat de administratieve sancties worden opgelegd op overlastfenomenen waarvoor ze ook bedoeld waren. Het gaat dan over het bevuilen van de openbare ruimte, problemen met dieren, (nacht)lawaai en vandalisme. Zaken die de inwoners ergeren en als buurtprobleem ook telkens naar voor komt in de diverse bevolkingsbevragingen’.
Uniek netwerk van vrijwillige burenbemiddelaars
Veel voorkomende burenconflicten zoals geluidsoverlast, schelden, ruzie over tuin- en erfafscheiding, vuilnis of rommel, kunnen na verloop van tijd grote proporties aannemen en zelfs de sfeer en de leefbaarheid in een wijk negatief beïnvloeden.
Het concept buurtbemiddeling komt uit de Verenigde Staten overgewaaid. Bij burenbemiddeling gaan de partijen op vrijwillige basis en onder begeleiding van een burenbemiddelaar rond de tafel zitten. De bemiddelaar zoekt oplossingen voor het conflict door samenspraak en helpt de partijen zelf een oplossing te vinden.
In 1993 werd deze vorm van criminaliteitspreventie voor het eerst toegepast in ons land.
Sinds 2002 neemt de provinciegouverneur het voortouw om in de Vlaams-Brabantse projecten op te starten. Binnen de provincie Vlaams-Brabant bieden een twintigtal gemeenten burenbemiddeling aan waaronder Sint-Pieters-Leeuw.
‘Voor de inwoners van de 45 andere gemeenten van de provincie is, in afwachting van een (inter)lokaal project, een provinciaal netwerk ontwikkeld van vrijwillige burenbemiddelaars. Dit is een uniek concept dat zelfs in andere landen (nog) niet ontwikkeld werd’, zegt gouverneur Lodewijk De Witte.
Uniek is ook dat de provinciegouverneur zorgt voor de opleiding in de methodiek van burenbemiddeling voor coördinatoren, zoals werknemers van gemeenten, OCMW, CAW, politie of een andere organisatie, en vrijwilligers die bereid zijn in een lokaal burenbemiddelingsproject te stappen of mee te draaien in het provinciaal netwerk. Sinds 2013 is er een overeenkomst met de provinciale bestuursschool van het PIVO en wordt de opleiding door hen verzorgd.
‘Sinds 2002 hebben we 312 personen opgeleid in de methodiek van burenbemiddeling, 53 bij de politie, 105 bij gemeentediensten en 154 vrijwilligers. We zijn er fier op dat enkele coördinatoren die actief zijn in Antwerpen, Gent en Mechelen bij ons de eerste technieken in burenbemiddeling hebben aangeleerd’, besluit gouverneur Lodewijk De Witte.
